Groente fruit konijn cavia

Menig kind heeft erom gevraagd en menig ouder heeft aan de vraag toegegeven; “Mag ik een konijntje?” De lieve pluizige beestjes spreken zeer tot de verbeelding en nodigen uit om geknuffeld en geliefkoosd te worden.

Door hun lieve snoetje, aaibare vacht, zachte, soms ondeugende karakter en (over het algemeen) kleinere formaat, lijkt een konijntje (of cavia) het ideale huisdier om kinderen kennis te laten maken met dieren in hun omgeving. Maar hoe verzorg je deze beestjes eigenlijk, welk soort groente en fruit zijn wel en juist niet goed voor konijntjes en cavia’s?

Welke groenten mag een konijn eten?

Groenten konijn

Het hoofdvoer van een konijn is in principe gras, maar hun natuurlijke dieet bestaat verder ook uit onder andere boombast en bladeren van sommige struiken en bomen. Je kunt dit aanvullen met wat groenten, kruiden en fruit. We gaan in dit stukje in op de groenten die goed zijn voor een konijn.

Hieronder een lijst met groenten die je, met mate, veilig aan je konijn kunt geven:

  • Bloemkool
  • Zonnebloem
  • Witlof
  • Mais (maar opletten met de kolven, de bladeren en stengels zijn ok)
  • Courgette
  • IJsbergsla
  • Knolselderij
  • Biet
  • Bleekselderij
  • Pompoen (niet te veel)
  • Chinese Kool
  • Broccoli
  • Koolraap
  • Pastinaak
  • Rucola
  • Spinazie
  • Alfalfa
  • Boerenkool
  • Radijs
  • Veldsla
  • Witlof
  • Aardpeer
  • Cichorei
  • Paksoi
  • Venkel
  • Komkommer
  • Paksoi
  • Waterkers
  • Andijvie
  • Koolrabi
  • Luzerne
  • De rijpe vrucht van de paprika
  • Selderij
  • Taugé
  • Wortel, inclusief het loof
  • Spurrie
  • Spruitkool

Welke groenten mag een cavia eten?

Cavia sla

In principe bestaat het dieet uit drie onderdelen; hardvoer, ruwvoer en groenvoer. Kruiden, gras, planten en groenten zijn de basis voor het groenvoer. Het hardvoer zit vol mineralen en vitaminen en zorgt er voor dat de tanden van de cavia goed scherp en kort blijven. Ruwvoer zijn hooisoorten die er ook aan bijdragen dat het gebit gezond blijft.

Het is aan te raden om alle groenten die je aan de cavia geeft op kamertemperatuur te brengen en van te voren te wassen, maar zorg er vervolgens wel voor dat je het droog aan je beestje geeft. Je kunt bijvoorbeeld een aantal groentes wassen, (laten) drogen en in een zak doen zodat je hieruit kan voederen.

Het beste is om per keer zo een vier verschillende soorten groenten te geven. Hieronder een lijst met goede groenten voor je cavia:

  • Andijvie
  • Taugé
  • Wortels en het loof
  • Spruitjes
  • Andijvie
  • Rauwe maïs
  • Veldsla
  • Peterselie
  • Radijsjes
  • Paprika
  • Spinazie
  • Bleekselderij
  • Broccoli

Hoeveel en hoe vaak mag je konijnen en cavia’s groenten geven?

Cavia groenten

Het snelle antwoord op deze vraag is; niet teveel en niet te vaak. Maar we zullen hier nog even iets dieper op in gaan. Er is een wezenlijk verschil tussen het geven van groenten aan cavia’s en konijnen. Zo moét een cavia dagelijks groente, terwijl het voor een konijn dit niet dagelijks nodig, maar het mag wel.

Dus voor cavia’s is het nodig om dagelijks een portie groenten te geven. Het beste is om je de cavia 4 tot 6 keer op een dag een kleine hoeveelheid groente te geven. Dit kan echter nogal wat veel van iemand vragen, dus kun je ervoor kiezen om 1 x op een dag genoeg groenten waarvan hij de hele dag kan eten.

De richtlijn voor konijnen is dat je het beste 3 soorten groenten per dag geeft met een maximum van 50 tot 100 gram per kilo lichaamsgewicht. Begin hier echter niet mee, maar bouw het langzaam op zodat de maag en het verteringssysteem van het konijn er aan kan wennen.

Welke fruitsoorten mag een konijn eten?

Konijn aardbeien

Voor konijnen, is net als bij ons mensen, fruit een lekker (zoet) tussendoortje. Let er wel op dat je ze niet teveel van deze suikerhoudende lekkernij geeft. Wanneer er pitjes in het fruit zitten, zoals bij appels en peren, is het aan te raden om deze te verwijderen aangezien ze grondstoffen voor blauwzuur, ofwel cyanide bevatten en dat is giftig.

Af en toe een pitje kan geen kwaad, want dat kunnen konijnen wel afbreken, maar aangezien een konijn niet zo groot is, is het beter om de pitjes niet te geven. Hieronder een lijstje met goede fruitsoorten voor je konijn:

  • Zwarte bessen(struik)
  • Aardbei
  • Watermeloen
  • Ananas
  • Veenbes
  • Appel
  • Sinaasappel
  • Bosbes
  • Rode bessen(struik)
  • Braam
  • Peer
  • Druiven(struik); van de struik de bladeren en takken
  • Papaja
  • Framboos (inclusief de bladeren en takken van de struik)
  • (niet te veel) Nectarine
  • Grapefruit
  • Meloen
  • Rijpe kers (zonder pit en niet de bloesem, bladeren of andere boomdelen! Die zijn giftig)
  • Meidoornbessen
  • Mandarijn

Welke fruitsoorten mag een cavia eten?

Net als konijnen zijn cavia’s gek op fruit, maar het is een dikmaker, dus geef het niet te vaak. Zie het als het snoep dat wij mensen eten, daarvan eten we ook beter niet te veel. Er zitten wel vitaminen C in en dat is voor cavia’s een must.

Hieronder een lijst met fruitsoorten die je cavia (af en toe) mag eten:

  • Perzik
  • Aardbei
  • Nectarine (niet de pit)
  • Appels
  • Meloen
  • Banaan
  • Sinaasappels
  • Druiven
  • Mandarijnen
  • Kiwi

Hoeveel fruit mogen konijnen en cavia’s eten?

Ook op deze vraag kan een kort antwoord worden gegeven; absoluut niet te veel, want beide dieren worden hier dik van. Fruit is echter voor beide beestjes een lekkernij en je mag ze natuurlijk wel af en toe eens verwennen.

Geef absoluut niet teveel fruit, want zowel konijnen als cavia’s worden hier dik van en ze kunnen er diarree van krijgen. Wellicht kun je bij ondergewicht wel ietsje meer fruit geven, maar let er dan wel goed op of de ontlasting niet te dun wordt.

Welke kruiden en bladeren mogen cavia’s en konijnen eten?

Het beste is om je cavia’s en konijnen een variërend dieet te geven. Naast het groenvoer, hardvoer, ruwvoer, groenten en fruit kun je deze dieren ook kruiden, takjes en bladeren te eten geven.

Vaak vinden ze dit net zo lekker als de groenten en ze zitten vol met voedingsstoffen die veilig voor ze zijn, mits je de juiste soorten geeft. We zullen beginnen met de soorten blaadjes en takken die goed zijn voor konijnen en cavia’s:

  • Wilgentakken
  • Aardbeienblad
  • Walnootbladeren
  • Bamboebladeren
  • Rietbladeren
  • Berkenbladeren
  • Kersenblad
  • Druivenblad
  • Hazelnootbladeren
  • Frambozenblad

Kruiden die (vers) gegeten mogen worden door zowel de cavia als het konijn zijn:

  • Zuringblad
  • Dille
  • Weegbree
  • Gras
  • Tijm
  • Klaver
  • Selderij
  • Madelief
  • Peterselie
  • Munt
  • Paardenbloem
  • Munt
  • Oregano

Welke groenten en fruit mogen konijnen en cavia’s niet eten?

Om te beginnen met het juiste voedingspatroon dat in dit geval de groenten en fruitsoorten uitlicht, is het ook heel belangrijk om te weten wat konijnen en cavia’s juist niet mogen eten.

Ten eerste is het belangrijk om de groenten rauw te geven, op kamer temperatuur en niet te nat. Voor Cavia’s gelden de volgende groenten als een no-go aangezien ze giftig of niet goed zijn:

Giftig:

  • Ui
  • Champignon
  • Prei
  • Knoflook
  • Rabarber
  • Aubergine
  • Courgette
  • Aardappel en de schil
  • (Sperzie)bonen
  • (Het groen van) tomaten

Niet goed:

  • Zaden
  • Noten
  • Zuivel

Voor konijnen gelden de volgende groenten als giftig, niet goed of zelfs dodelijk:

Dodelijk: Rabarber.

Giftig:

  • Vruchten, takken of pitten van steenvruchten (fruit met een al dan niet grote pit er in), met uitzondering van rijpe kersen
  • Prei
  • Ui
  • Sjalot
  • Bieslook
  • Knoflook
  • Aardappel en de schil

Niet goed:

  • Champignon
  • Alle boonsoorten en erwten
  • Avocado
  • Savooiekool
  • Vaste kool (denk hierbij aan rode kool bijvoorbeeld)
  • Rode bieten
  • Aubergine
  • Courgette

Welke voeding moet en mag ik allemaal geven aan mijn cavia of konijn?

Cavia voeding

Hooi

Om te beginnen moet hooi het hoofd eten zijn van je viervoeter. Dit wordt ook wel ruwvoer genoemd. Ze mogen in principe onbeperkt eten van hooi. Let er wel op dat je hooi van een goede kwaliteit hebt; kijk naar de kleur (diepgroen en absoluut niet zwart of (donker)bruin), zie dat er geen stof(wolk) vanaf komt als je eraan schudt, gooi beschimmeld hooi direct weg. Last but not least; koop het liefst geen bermgras / -hooi, hier kunnen schadelijke planten en onkruiden inzitten.

Voor cavia’s en konijnen is deze basis noodzakelijk omdat het ervoor zorgt dat de kiezen en tanden van de beestjes goed afslijten. Hiernaast zorgt het voor een goede darmwerking. Je kunt het hooi ook variëren met vers gras wat heel gezond is en lekker. Zorg er wel voor dat het onbewerkt en onbespoten is!

Brokjes, droogvoer of Biks

Naast hooi zijn brokjes belangrijk omdat daar veel mineralen en vitaminen in de juiste hoeveelheid binnen krijgen. Let er wel op dat je geen gemixte brokjes koopt, want konijnen en cavia’s zullen dan alleen de dingen eruit eten dat zij het lekkerste vinden.

Geef cavia’s brokjes die speciaal voor cavia’s zijn en niet voor andere dieren bedoeld zijn. Dit geldt ook voor konijnen; geef ze konijnenvoer en geen voer voor andere knaagdieren. Zeker bij cavia’s is dit belangrijk aangezien er bij caviavoer extra vitamine C zijn toegevoegd.

Toch is het aan te raden om cavia’s toch nog een extra vitamine C boost te geven in, bijvoorbeeld, de vorm van een pilletje. Geef een cavia +/- 10-15 gr per kilo lichaamsgewicht per dag, een konijn kun je +/- 20 gr per kilo lichaamsgewicht per dag geven. Geef ze niet teveel, want door het ietwat hoge calcium gehalte kunnen ze hierdoor nier- of blaasstenen krijgen.

Vers drinkwater

Net als voor mensen is water essentieel voor zowel het konijn als de cavia. Zonder water zullen ze uitdrogen en last krijgen van onder andere hun lever. Zorg er dan ook voor dat je dagelijks schoon water geeft. Dit kan in een speciale drinkfles (die je aan het hok, onderste boven kunt hangen) of in een bakje.

Kruiden en groenten

Naast het bovenstaande is het voor konijnen en cavia’s fijn om regelmatig op een blaadje of een stukje rauwkost te knagen. Belangrijk is dat je per groentesoort kijkt hoe het diertje hierop reageert. Mocht hij het niet direct lusten, blijf het proberen, want het kan zijn dat hij gewoon aan de smaak moet wennen.

Begin per soort met een beetje zodat je huisdiertje zijn darmen langzaam kunnen wennen aan het verwerken van de groentesoort. Geef ze zoveel mogelijk variatie, maar zorg ervoor dat ze niet aan de diarree raken door overvoeding door groenten. Ook mag je ze absoluut geen groenten geven die gasvorming veroorzaken (denk hierbij aan de uien-familie en koolsoorten).

Fruit en andere lekkernijen

Zoals al eerder aangegeven; pas op met het geven van ‘snoep’ aan je knaagdiertjes. Door het snoepen worden ze dik en zullen ze minder snel van het essentiële hooi eten. Ook zijn er veel baasjes die vinden dat een stukje brood goed is, dit is niet het geval! Het bevat veel koolhydraten en vaak ook veel zout.

Er bestaan zogenaamde knaagstenen, ook deze kun je beter mijden want hierdoor kunnen blaasstenen ontstaan wat ontzettend pijnlijk is voor je huisdiertje. Wat dan weer wel aan te raden is als een goed tussendoortje zijn bijvoorbeeld onbespoten wilgentakken; door hierop te knagen slijten de tanden goed af.

Het verschil tussen het eten voor cavia’s en konijnen.

Aangezien konijnen wel zelf vitamine C aanmaken en cavia’s niet, is het bij cavia’s nodig om voeding te geven waar vitamine C in voorkomen. Gelukkig is dit bij groente en fruit altijd het geval, maar toch is het aan te raden nog een extra vitamine C pilletje te geven.

Het belang van vitamine C voor cavia’s is erg belangrijk aangezien bij een gebrek hieraan ernstige ziektes kunnen krijgen. Dus een portie vitamine C zal bijdragen aan de gezondheid van de cavia.

Wat is een goed gewicht voor een konijn of cavia?

Konijn

Laten we beginnen met het konijn. De eerste 18 dagen zal het konijn zich alleen voeden met melk van de moeder, hierna gaan ze langzaam maar zeker over naar vast voedsel. Ze blijven zo een zeven weken zogen bij de moeder.

Wanneer een konijntje wordt geboren weegt het gemiddeld 30 tot 70 gram, als hij volwassen is, zal het konijn tussen de 1 en 8 kg wegen (dit is een gemiddelde en kan per soort afwijken). Een konijn wordt gemiddeld 5 tot 10 jaar oud, maar sommigen kunnen een leeftijd van 15 jaar bereiken.

Cavia

De cavia weegt maar 75 tot 125 gr bij de geboorte. Dit is ongeveer net zoveel als een halve tot een hele appel. Een volwassen vrouwtjes cavia zal tussen de 700 en 900 gram gemiddeld wegen, maar bij bepaalde rassen kan dit meer of minder zijn.

De mannetjes wegen, als ze hun volwassenheid hebben bereikt, tussen de 1200 en 1700 gram. Ook hier kan het weer afwijken per ras. Al met al wegen de mannetjes bijna het dubbele van de vrouwtjes.

Veel gestelde vragen

Hoe worden een mannetjes en vrouwtjes cavia genoemd?

Een mannetjes cavia heet een beer en de vrouwelijke versie wordt een zeug genoemd. Net als bij varkens.

Hoe worden jonge, mannetjes en vrouwtjes konijnen genoemd?

Konijntjes worden geboren als een kitten of een lamprei. Wanneer ze volwassen zijn geworden heet het mannelijke konijn heet een rammelaar of ram. Het volwassen vrouwtjes heet een moer of een voedster

Waarom is het niet goed om maar één cavia te nemen?

Van nature zijn cavia’s groepsdieren. Wanneer je maar één cavia neemt zal hij zich zeer ongelukkig (en alleen) voelen. Ze zijn heel sociaal en hebben hiervoor één of meerdere metgezellen nodig om zich gelukkig te voelen.

Ze willen niet alleen van hun metgezel(len) aandacht, ook van jou. Je zult ze dagelijks moeten verzorgen; spelen, borstelen en knuffelen. Ze kunnen wat schuw zijn in het begin, maar dat gaat vanzelf over als je ze genoeg aandacht geeft.

Waar komen cavia’s vandaan?

Van oorsprong komen cavia’s niet uit Europa, maar uit Zuid-Amerika. Hier worden ze al sinds de 15e eeuw als huisdier gehouden.

Naast de gezelligheid werden de diertjes ook gebruikt als offerdieren, voedsel en voor hun vacht (bont). Nadat de Europeanen de Inca’s hadden veroverd zijn de cavia’s ook in Europa terecht gekomen.